Ana Sayfa Arama Galeri Video
Üyelik
Üye Girişi
Yayın/Gazete
Yayınlar
Kategoriler
Servisler
Nöbetçi Eczaneler Sayfası Nöbetçi Eczaneler Hava Durumu Namaz Vakitleri Puan Durumu
WhatsApp
Sosyal Medya
Uygulamamızı İndir
Kultur Koleji

Helen Yayı’nın kırılması halinde 8’den büyük deprem senaryosu

🔊 Haberi Sesli Dinle Hazır ▶ Dinle ⏸ Duraklat ⏹
Şehrazat Künefe
Haberi Sesli Dinle Hazır

Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi (BEUN) Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şenol Hakan Kutoğlu, Ege Denizi’ndeki Helen Yayı’nın tamamen kırılması durumunda 8’in üzerinde büyüklüğe sahip bir deprem meydana gelebileceğini belirtti. Kutoğlu, böyle bir sarsıntının Türkiye’nin neredeyse tamamında hissedileceğini, en fazla hasarın ise zayıf zeminli bölgelerde yaşanabileceğini ifade etti.

BEUN Mühendislik Fakültesi Geomatik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şenol Hakan Kutoğlu, Helen Yayı’ndaki olası büyük depremin Türkiye’ye etkilerini geliştirdikleri otomatik hasar belirleme yazılımıyla inceledi. Fay sisteminin bütünüyle kırılması senaryosuna göre yapılan çalışmada, depremin etkisinin yalnızca Ege Bölgesi’yle sınırlı kalmayacağı ortaya konuldu.

Helen Yayı’nın deniz altında bulunan büyük bir dalma-batma zonu olduğunu belirten Kutoğlu, Japonya açıklarındaki benzer fay sistemlerinde olduğu gibi 8’in üzerinde deprem ve tsunami üretme potansiyeli taşıdığını söyledi.

“Literatürde böyle bir çalışmaya rastlamadık”
Kutoğlu, Helen Yayı’nın kırılması halinde Türkiye’de oluşabilecek hasara ilişkin literatürde bir çalışmaya rastlamadıklarını belirterek, geliştirdikleri yazılımla fayın tamamen kırılması durumunda ülke genelindeki olası etkileri modellediklerini aktardı.

“Türkiye’nin neredeyse tamamında hissedilecek”
Çalışmanın sonuçlarını değerlendiren Kutoğlu, “Bu fay, bütünüyle kırıldığı takdirde sekizden daha büyük bir deprem üretme potansiyeli var. Haritada gördüğünüz üzere bu olay meydana geldiği takdirde ülkemizin hemen hemen tamamında bu depremin az veya çok hissedilmesi söz konusu olacak. Türkiye coğrafyasının neredeyse tamamında bu deprem hissedilecek” dedi.

Depremin oluşturabileceği en yüksek kuvvetin yer çekimi kuvvetinin beşte biri düzeyinde olacağını dile getiren Kutoğlu, bu seviyedeki sarsıntının çok zayıf ve kötü durumdaki binalarda hasara yol açabileceğini kaydetti. Kutoğlu, “Ağır bir hasar olabilmesi için depremin uygulayacağı kuvvetin yer çekimi kuvvetinin en az yarısına kadar ulaşması lazım” diye konuştu.

Ege’den Konya Havzası’na uzanan etki alanı
Hazırlanan haritada sarsıntı etkisinin ve hasar riskinin en yüksek olduğu bölgelerin kırmızı renkle gösterildiğini belirten Kutoğlu, bu alanların başta Ege olmak üzere Marmara ve İç Anadolu’ya kadar uzandığını söyledi. Konya Havzası’nın da söz konusu bölgeler arasında yer aldığını aktaran Kutoğlu, ortak özelliğin ovalar ve çöküntü alanlarındaki zayıf zemin yapısı olduğunu ifade etti.

Türkiye’de karada bulunan fayların Helen Yayı’na kıyasla çok daha yıkıcı depremler üretebileceğine dikkat çeken Kutoğlu, kentsel dönüşüm çalışmalarında zemin özelliklerinin öncelikli olarak değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Kutoğlu, “Kentsel dönüşüm yapacağımız zaman öncelikli kentsel dönüşüme başlayacağımız alanlar haritada kırmızı ile gördüğümüz alanlar olmalı. Çünkü meydana gelecek bir deprem en çok bu bölgelerde hasara neden olacaktır” dedi.

Ege kıyıları için 1 ila 2 metrelik tsunami hesabı
Helen Yayı’nın kırılması sonrasında tsunami oluşma ihtimalini de değerlendiren Kutoğlu, Dünya Tsunami Merkezi’nin hesaplamalarına göre Ege kıyılarında tsunami yüksekliğinin 1 ila 2 metre arasında olabileceğini belirtti.

Kıyı eğiminin çok düşük olduğu bölgelerde deniz suyunun 25 ila 30 metre kadar iç kesimlere ilerleyebileceğini ifade eden Kutoğlu, “Bu da ancak çok düşük kıyı eğimine sahip bölgelerde deniz suyunun yirmi beş, otuz metre kadar içeriye girmesine neden olur. Ancak bu büyük ölümlü bir hasara yol açabilecek büyüklükte bir tsunami değildir” diye konuştu.