Nöbetçi Eczaneler
Yalova’nın Çınarcık ilçesine bağlı Teşvikiye beldesinde yer alan ve Roma döneminden kaldığı belirtilen yaklaşık bin 400 yıllık su tünelleri, lise öğrencilerinin hazırladığı sanal gerçeklik projesiyle dijital ortamda yeniden canlandırılıyor. Tünellerin 360 derece görüntülerini kaydeden öğrenciler, ziyaretçilerin tarihi yapıyı VR gözlüklerle keşfedebilmesini amaçlıyor.
Bölgenin önemli kültürel mirasları arasında gösterilen tünellerin bir bölümünün restore edilerek turizme kazandırılması için daha önce çalışma başlatılmıştı. Çınarcık Mesteki Teknik ve Anadolu Lisesi öğrencileri de yapının tanıtımına katkı sunmak amacıyla yeni bir proje hazırladı. Coğrafya öğretmeni Ayşe Soyak’ın öncülüğündeki çalışmada öğrenciler, tünellerin tarihi, coğrafi oluşumu ve mimari özellikleri üzerine araştırma yaptı. Daha sonra alınan görüntüler, 360 derece sanal gerçeklik deneyimine dönüştürüldü.
“Burayı teknolojiyle birleştirip sanal dünyaya taşımak istedik”
Çınarcık Mesteki Teknik ve Anadolu Lisesi Coğrafya Öğretmeni Ayşe Soyak, projenin daha önce gerçekleştirdikleri saha gezisinden ilham aldığını söyledi. Soyak, “Coğrafya dersimizin saha incelemesi kapsamında daha önce Teşvikiye’nin tarihi tünellerine bir gezi düzenlemiştik. buraya nasıl bir katkıda bulunabiliriz, burayı daha fazla nasıl tanıtabiliriz diye düşündük. Dolayısıyla burayı teknolojiyle birleştirip 3 boyutlu VR gözlüklerle sanal dünyaya taşımak istedik” dedi.
Çalışma sırasında Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın internet siteleri, yerel resmi kaynaklar ve bölge sakinlerinden edinilen bilgilerden yararlanıldığını aktaran Soyak, tarihi yapının hikayesini dijital ortama taşıdıklarını ifade etti. Soyak, “VR gözlüğü taktıkları zaman ziyaretçilerimize buranın hem coğrafi oluşumunu hem tarihi gelişimini hem mimari dokusunu hem de atmosferini 360 derece yaşama hissi verecek. Bu uygulamamız Türkiye’de ilk kez uygulanacak” diye konuştu.
Projenin kısıtlı bir bütçeyle hazırlandığını belirten Soyak, “Küçük bütçeyle büyük hedefler içeren bir projemiz var. Günümüzde artık eğitim anlayışının dijitalleşmeyi ve deneyimselleşmeyi öğrenmesi gerekiyor. Başarıyla tamamladığımız bu model, Türkiye’deki diğer tarihi ve coğrafi mekanların tanıtımına da örnek teşkil etmiş olacak” ifadelerini kullandı.
“Kitap bir yere kadar, burada çok daha farklı bir duygu”
Projede görev alan bilişim sınıfı öğrencisi Maria Ata, tarihi tünellerin geçmişte su taşımacılığında kullanıldığını belirtti. Projede yer almaktan duyduğu heyecanı dile getiren Ata, “Kitap bir yere kadar anlamamızı sağlıyor. Ama burada görüp denediğimizde çok daha farklı bir duygu oluyor. Sanki o kültürle birleşmiş gibi” dedi.
Öğrencilerden Mallak Dhurgham ise tünellerin görüntülenmesi, videoların birleştirilmesi ve araştırma çalışmalarında görev aldığını söyledi. Dhurgham, “İlk teklif geldiğinde çok sevindik. Böyle bir projede yer almak güzel bir deneyim oldu. Tüneli çektim, videoları birleştirdim ve gerekli araştırmaları yaptım” diye konuştu.
“2027 yılında turizme açacağız”
Teşvikiye Belediye Başkanı Mustafa Nurten, tarihi su tünellerinin beldenin en önemli kültürel değerleri arasında bulunduğunu ifade etti. Tünellerin Roma döneminden kaldığını belirten Nurten, o dönemde suyun kayalardan ve ormanlık alanlardan geçirilerek İstanbul’a ulaştırıldığını söyledi.
Alanı turizme kazandırmak için yaklaşık 3 yıldır çalışma yürüttüklerini aktaran Nurten, “Çalışmalar öyle kolay değil. Binlerce yıl üzerinden geçmiş, hiçbir şey ellenmemiş. Her taraf kapanmış, körlenmiş. İl Özel İdaresinin desteğiyle buraya kadar geldik. İnşallah tekrar destek verecekler. 2027 yılında burayı turizme açacağız” dedi.
Turizm projesi kapsamında bölgede ziyaretçilerin vakit geçirebileceği sosyal alanlar oluşturulacağını kaydeden Nurten, “Aşağıda bir çay bahçesi yapacağız. İnsanlar buraya gelip su kemerlerini gezecekler. Buradan yukarı Mera Şelalesi’ne profesyonel yürüyüş yolları yapılıyor. Ekoturizm adı altında çalışmalar devam ediyor. Vatandaşlar buraya geldiği zaman çayını, kahvesini içecek, su kemerlerini dolaşacak, ekoturizm yollarıyla şelalelere gidecek. Yani bir gününü burada geçirecek bir sosyalleşme alanı oluşturuyoruz” diye konuştu.
Öğrencilerin hazırladığı VR uygulamasının ziyaretçilere farklı bir deneyim sunacağını belirten Nurten, “Üç boyutlu gözlüklerle tünelimizi gezerken tarihi farklı boyutta yaşayacaklar. Bu işte emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Buranın Yalova turizmine bir ivme katacağına yüzde yüz eminim. Gezi turları şimdiden burayı envanterlerine almış ve gezi programlarına dahil etmiş. Bitmesini bekliyorlar” ifadelerini kullandı.
Proje sayesinde yaklaşık bin 400 yıllık tarihi su tünellerinin fiziksel alanın yanı sıra dijital ortamda da gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor.