Nöbetçi Eczaneler
Kocaeli’de yaban hayatının desteklenmesi ve kızıl geyik popülasyonunun güçlendirilmesi amacıyla yürütülen proje kapsamında, Ormanya’da yetiştirilen 39 kızıl geyik Samanlı Dağları’ndaki uygun yaşam alanlarına bırakıldı. 2024’te başlayan ve üç yıl sürmesi planlanan çalışmada geyiklerin hareketleri GPS cihazları ve fotokapanlarla izleniyor. Projeyle biyolojik çeşitliliğin korunması ve bölgedeki doğa turizminin geliştirilmesi amaçlanıyor.
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi ile Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü iş birliğinde sürdürülen Samanlı Dağları Kızıl Geyik Yerleştirme Projesi kapsamında, Ormanya Doğal Yaşam Parkı’nda yetiştirilen geyikler, başta Kartepe’deki Kuzuyayla olmak üzere uygun doğal alanlarla buluşturuluyor.
Salınan geyik sayısı 39’a ulaştı
Projenin ilk salımı 20 Eylül 2024’te Kuzuyayla Tabiat Parkı’nda yapıldı. Bu çalışmada 2’si erkek, 8’i dişi olmak üzere 10 kızıl geyik doğaya bırakıldı. 2025’te gerçekleştirilen iki ayrı salımda ise 7 ve 8 geyik daha doğal yaşam alanlarına yerleştirildi.
22 Ekim 2026’daki son salımda 9 kızıl geyik Kuzuyayla’da doğayla buluşturuldu. Böylece proje kapsamında yıllara göre açıklanan toplam salım sayısı 39’a çıktı.
Uyum süreçleri gözlem altında
Geyiklerin doğal yaşama bırakılmasıyla sınırlı kalmayan proje kapsamında, hayvanların yeni çevrelerine uyumları da takip ediliyor. Salım öncesinde sağlık kontrollerinden geçirilen geyiklere kimliklendirme ve izleme amacıyla çip ve küpe uygulanıyor. Bazı hayvanlara GPS takip cihazı bulunan tasmalar takılarak hareketleri kayıt altına alınıyor.
GPS verileriyle geyiklerin kullandığı bölgeler, yaşam alanlarından yararlanma biçimleri ve mevsimlere göre değişen hareketleri inceleniyor. Ayrıca kurulan fotokapanlarla hayvanların doğal ortamlarındaki davranışları görüntüleniyor. Bu çalışmaların, geyiklerin bölgeye uyumunun ve popülasyonun gelişiminin değerlendirilmesine katkı sağlaması hedefleniyor.
Beslenmeleri mevsim koşullarına göre değişiyor
Kızıl geyiklerin beslenme düzeni, yaşadıkları alanın bitki örtüsü ve mevsim şartlarına göre farklılık gösteriyor. İlkbahar ve yaz aylarında ot, yeşil yaprak ve taze sürgünlerle beslenen geyikler, sonbaharda meyve ve tohum tüketiyor. Bu dönemde meşe palamudu da önemli besin kaynakları arasında yer alabiliyor. Kış aylarında ise tomurcuk, ince dal ve ağaç kabukları beslenmede daha fazla öne çıkıyor.
Geyiklerin yaşamlarını sürdürebilmesi için besin kaynaklarının yanı sıra suya, barınma alanlarına ve güvenli hareket güzergahlarına erişmesi gerekiyor. Bu nedenle Samanlı Dağları’ndaki ormanların yanı sıra çayır, açıklık ve çalılık alanlar da türün yaşam alanı ihtiyaçları açısından önem taşıyor.
Doğal popülasyonun güçlendirilmesi amaçlanıyor
Proje ile kızıl geyiklerin doğal yaşam alanlarına yerleştirilerek bölgedeki popülasyonun güçlendirilmesi ve türün doğal çevresinde sürdürülebilir şekilde varlığını devam ettirmesine katkı sunulması hedefleniyor. Bilinçsiz avlanma, yaşam alanlarının daralması ve insan faaliyetleri, yaban hayvanlarının popülasyonlarını etkileyen başlıca unsurlar arasında bulunuyor.
Yaban hayatının korunması için doğal yaşam alanlarının muhafaza edilmesi, popülasyonların bilimsel yöntemlerle izlenmesi ve insan kaynaklı tehditlerin azaltılması önem taşıyor.
Bitkilerle beslenen kızıl geyikler, besin zincirindeki yerleri sayesinde ekosistemin doğal işleyişine katkıda bulunuyor. Popülasyonun sağlıklı gelişimi için hayvan sayısının yaşam alanının taşıma kapasitesiyle uyumlu olması gerekiyor.
Proje kapsamında toplanan verilerin, Samanlı Dağları’ndaki yaban hayatının korunması ve doğal alanların yönetimine yönelik çalışmalara katkı sağlaması bekleniyor. Bölgenin doğal zenginliklerinin tanıtılması ve doğa bilincinin artırılması da projenin hedefleri arasında yer alıyor.
Doğa gözlemi ve yaban hayatı fotoğrafçılığı gibi etkinliklerin, geyiklerin doğal davranışlarını ve yaşam alanlarını rahatsız etmeyecek biçimde gerçekleştirilmesi önem taşıyor.