Nöbetçi Eczaneler
Kocaeli’nin Çayırova ilçesinde bir kuyumcuya sahte çeyrek altınla gelen şüpheli, çalışanları oyaladığı sırada aldığı bileklikle iş yerinden çıktı. O anlar güvenlik kamerasına yansırken, şüphelinin polis ekiplerince kısa sürede yakalandığı ve çalınan ürünün kuyumcuya teslim edildiği belirtildi.
Gebze Kuyumcular Derneği Başkanı Savaş Kılıç, olayın ardından yaptığı açıklamada piyasada sahte altın vakalarının arttığına dikkat çekerek vatandaşları tanımadıkları kişilerden altın karşılığında alışveriş yapmamaları konusunda uyardı.
Geçen hafta Çayırova’daki kuyumcuya gelen şüpheli, elindeki sahte çeyrek altınla kolye almak istedi. Tezgahtarı oyalayan kişi, bir süre sonra bilekliklere bakmak istediğini söyledi. Çalışanların altının sahte olup olmadığını kontrol ettiği sırada bilekliklerden birini alan şüpheli, iş yerinden ayrıldı. Hırsızlık anları güvenlik kameraları tarafından kaydedildi.
Kılıç, şüphelinin yakalandığını ve çalınan bilekliğin geri alındığını ifade etti. Kuyumcuların benzer olaylara karşı alarm sistemleri ve güvenlik butonları kullandığını belirten Kılıç, emniyet birimleriyle işbirliği içinde önlem aldıklarını söyledi.
“Sahte altın vakaları son dönemde arttı”
Sahte altınla ilgili sorunların son dönemde büyüdüğünü belirten Kılıç, bazı markaların taklitlerinin yanı sıra çeyrek, ata ve tam altın ile 22 ayar bileziklerin de sahtelerinin piyasaya sürüldüğünü anlattı. Kuyumcuların satın aldıkları ürünleri ayar suyu, mihenk taşı ve ayar makineleriyle kontrol ettiğini belirten Kılıç, gerekli testlerden geçmeyen ürünlerin kabul edilmediğini söyledi.
Sahte ürünlerin kuyumcular tarafından bilerek satıldığı yönünde bir değerlendirme yapılmaması gerektiğini vurgulayan Kılıç, “Bu demek değildir ki bir kuyumcu sahte altın satar. Hiçbir kuyumcu sahte altın satmaz” ifadelerini kullandı.
Gebze, Çayırova, Dilovası ve Darıca’daki kuyumcuların sahte altın konusunda bilgilendirildiğini aktaran Kılıç, vatandaşlara alışveriş yapacakları işletmelerin Gebze Kuyumcular Derneğine üyeliğini sormalarını önerdi.
Derneğe üye olmayan işletmeler hakkında doğrudan olumsuz bir değerlendirme yapmadıklarını belirten Kılıç, “Üye olmayan esnafımız var. Tabii ki biz onların kötü mal sattığını söylemiyoruz. Ancak onların sattığı bir malla alakalı yaşanan sorumlulukta Gebze Kuyumcular Derneği olarak sorumluluk kabul etmiyoruz” diye konuştu.
“Gerçekle sahteyi gözle ayırmak kolay değil”
Aynı marka ve gramaja sahip gerçek ve sahte altınların görünüş açısından ayırt edilmesinin zor olabildiğini söyleyen Kılıç, vatandaşların ürünün gerçekliğini dışarıdan kesin biçimde anlayamayacağını belirtti. Bir gramlık gerçek ve sahte altınları gösteren Kılıç, “Bunu vatandaş anlayamaz. Yani aldığı zaman bunun gerçek mi sahte mi olduğunu kapalı bir kutu gibi anlayamaz. Tabii ki biz kuyumcular olarak da bazen anlayamayabiliriz. Bu bir kapalı kutu. Biz bunu bir müşteriden alıyoruz, bir başka müşteriye satıyoruz. Genellikle bizim işleyişimiz bu şekilde” dedi.
Artan sahtecilik nedeniyle kuyumcuların müşterilerden aldıkları ürünleri daha sıkı kontrol ettiğini belirten Kılıç, kapalı ambalajlı gram altınların dahi ayar makinelerinde test edildiğini söyledi. Ayarı düşük veya sahte olduğu belirlenen ürünlerin satın alınmadığını kaydeden Kılıç, böylece bu ürünlerin başka müşterilere satılmasının da önüne geçildiğini ifade etti.
“Sahte ürünler kuyumcuların kapalı olduğu saatlerde kullanılabiliyor”
Bazı kişilerin kuyumcuların kapalı olduğu saatleri fırsata çevirdiğini dile getiren Kılıç, özellikle akşam saatlerinde yapılan küçük miktarlı alışverişlerde sahte altın kullanılmaya çalışıldığını anlattı. Telefon, motosiklet veya elektronik eşya alışverişlerinde bazı kişilerin “elimde para yok ama altın var, bu saatte kuyumcular kapalı” şeklindeki ifadelerle sahte ürünü karşı tarafa verebildiğini belirten Kılıç, şöyle konuştu:
“Özellikle kuyumcuların kapanış saatini bekliyor ki yaptığı alışverişte bir vatandaşa ’Ya elimde para yok ama altın var, bu saatte de kuyumcular kapalı, biz bunu bozduramayız, bozduramayacağımız için de size verelim’ gibi söylemlerle veriyorlar. Alan kişi de ertesi gün kuyumcuya gittiği zaman bu altınların sahte olduğunu öğreniyor. Tabii iş işten geçmiş oluyor. Özellikle biz müşterilerimizden ve vatandaşlarımızdan şunu istiyoruz: Kesinlikle ve kesinlikle tanımadığınız kişilerden altın olarak alışveriş yapmayın. Altın olarak yaptığınız alışverişlerde sahte olma ihtimali şu anda çok yüksek.”
Gerçek ve sahte altın testlerle belirleniyor
Kılıç, kuyumcuların gerçek ve sahte altın ayrımında mihenk taşı, ayar suyu ve ayar makinelerinden yararlandığını söyledi. Uygulama sırasında sahte üründen mihenk taşına alınan izin üzerine ayar suyu döküldüğünde asidin ürünü çözdüğünü gösteren Kılıç, gerçek altında ise aynı işlemin ürünü etkilemediğini belirtti. Bu yöntemlerin yanı sıra ayar makinelerinin de kullanıldığını kaydetti.
“Şüpheli ürünleri keserek kontrol ediyoruz”
Kuyumcu çalışanı Ferhat Usta, son dönemde iş yerlerine önemli miktarda sahte altın getirildiğini söyledi. Şüphelendikleri ürünleri keserek ve makinelerle test ederek incelediklerini belirten Usta, “Müşteriye de bunların sahte olduğunu anladığımızda geri vermiyoruz, elimizde tutuyoruz. İtinayla testlerini yapıyoruz burada makinelerimiz yardımıyla” dedi.
Kuyumcularda güvenlik tedbirleri artırıldı
Hırsızlık ve soygun girişimlerine karşı kuyumcularda çeşitli güvenlik önlemleri alındığını anlatan Usta, kepenk sistemlerinin yanı sıra iş yerlerinde mümkün olduğunca fazla çalışan bulundurduklarını ifade etti. Usta, “Hırsızlar her yolu deniyorlar. Kişi sayısı olarak az kalmamaya özen gösteriyoruz, genelde kalabalık çalışmaya çalışıyoruz dükkanlarımızda” diye konuştu.
Kuyumcu çalışanı Tuğba Öz ise özellikle paketli ürünlerin içeriğinin dışarıdan anlaşılmayabileceğini söyledi. Öz, kullanılan cihazlarla ürünlerin ayarını kontrol ettiklerini, uygun olmayan ürünleri satın almadıklarını ve gerektiğinde keserek ayırdıklarını belirtti.
“Ayar makinesi sahte ürünü de gösterebiliyor”
Gerçek ve sahte gram altınları ayar makinesinde karşılaştıran Öz, cihazın gerçek üründe uygun değer gösterdiğini, sahte üründe ise düşük veya yüksek değerlerin yanı sıra nikel uyarısı verebildiğini anlattı. Çeyrek altınların da benzer şekilde ayar değerlerinin kontrol edildiğini belirten Öz, makine sonuçlarının ürünün gerçekliğinin belirlenmesine yardımcı olduğunu söyledi.
“Vatandaşlar bilmedikleri yerlerden altın almasın”
Kuyumcu çalışanı Yusuf Doğrusoy, sahte altın sorununu sektörün önemli problemleri arasında gösterdi. Vatandaşların alışveriş yaparken işletmenin geçmişini, güvenilirliğini ve kuyumcular derneğine üyeliğini araştırması gerektiğini belirten Doğrusoy, “Müşteriler altın alacakları zaman olabildiğince dükkanların eskiliğine, güvenilirliğine ve biraz da Kuyumcular Derneğine üye olmalarına bakmaları lazım. Bilmedikleri yerden altın almayacaklar, bu kadar basit” dedi.
Doğrusoy, yeni mevzuat kapsamında altın ürünlerinde yer alan belirli bandrollerin ve QR kodlarının kontrol edilebildiğini belirterek, tüketicilerin bu imkanlardan yararlanmasını tavsiye etti.